Een meubelstuk is als een verlengstuk van je identiteit.

Met Studio Duin schuimt Els Van de Weghe, historicus van opleiding, half het continent af op zoek naar vintage design en decoratie. Daarnaast doet ze ook styling voor fotografie- en videoproducties. Els speurt en inspecteert, ze toont en ze cureert. Onderweg naar nieuwe vintage vondsten is vakkennis haar vertrekpunt en geluk de bestemming. Wij nemen je vandaag mee op die meanderende ontdekkingstocht, beste lezer, in 4 boeiende etappes. Van de spanning van de schattenjacht tot de samenstelling van een eclectisch interieur. Van laadruimte tot ademruimte.

“Het begint bij toewijding, en daarna is het een kwestie van toeval…” — Els Van de Weghe, Studio Duin

1. Volg je gevoel en ga je eigen weg

Els Van de Weghe heeft lange tijd voor de klas gestaan en in marketing gewerkt. Maar vintage design is haar échte roeping. In haar bestelwagen onderweg naar een opkoper of in haar loods tussen de prachtige meubels, dáár komt ze thuis.

“Ik heb België al vele malen doorkruist op zoek naar bijzondere stukken. Maar ik trek ook regelmatig naar het buitenland, en zeker naar Scandinavië. Ik ben gefascineerd door de grote Deense designers. Van Århus tot Kopenhagen, er valt overal wel iets moois te vinden. Opruimers en opkopers van inboedels hebben vaak een heel goed aanbod, omdat Deense families opvallend veel mooie en waardevolle spullen in huis hebben; meer dan de gemiddelde Belg. De iconische PH5 van Louis Poulsen zou er in één op de vijf interieurs hangen.”

Denemarken is dus vertrouwd terrein voor de gps van Els haar bestelwagen. Dichter bij huis toert ze ook rond in Nederland en Frankrijk. Tegenwoordig bouwt ze bovendien aan haar netwerk in Italië.

“Het duurt gemakkelijk enkele jaren om contacten te leggen en de juiste adressen te vinden. Om te weten te komen op welke plekken je goede stukken kan vinden. Een ‘schattenjacht’ zelf duurt uiteraard minder lang, maar die 4 of 5 dagen zijn wel heel intens. Het vraagt veel wikken en wegen, want mijn budget en opslagruimte zijn beperkt. Maar ik wil altijd zélf gaan kijken; ik doe liever geen online aankopen. Wanneer ik rondrijd in Denemarken, van de ene naar de andere tussenstop, is het altijd even schrikken als ik om 16u al voor een gesloten deur sta. Daar merk je wel een cultuurverschil. Er valt dus geen tijd te verliezen. En voor de rest is het ‘go with the flow’. Als de portefeuille leeg en de laadruimte vol is, vertrek ik terug naar België. Soms is dat al bij de eerste stop!”

Van verwerven tot verzamelen, via haar tochten voegt Els steeds nieuwe blikvangers toe aan haar collectie, zorgvuldig gestockeerd in haar loods. Hier kunnen klanten op hun beurt op ontdekking gaan tussen de bijzondere meubels en accessoires.

“Zodra klanten binnenkomen, zien ze al gauw iets wat hen bevalt en die ‘klik’ helpt mij om nog beter mee te denken. Snuisteren is dus altijd een goed begin. Er is nu eenmaal geen cataloog, en dat is net het leuke eraan. Je overgeven aan het toeval, de spanning voelen van een beslissing: ja of nee? Maar zolang je kiest voor kwaliteit, hoef je eigenlijk niet te twijfelen. En soms koop je iets waarvan je weet dat je het nooit nog uit het oog zal verliezen. Dingen die gelinkt zijn aan bepaalde momenten, mensen of plekken. Iets dat bijblijft, bewaar je – zo simpel is het. Objecten die op één of andere manier opvallen, waarbij je plots die ‘coup de foudre’ ervaart. Want een voorwerp dat je als mens ráákt, dat is voor mij de ware betekenis van schoonheid.”

“Vintage hoeft niet zeldzaam of duur te zijn, maar ’t is wel altijd duurzaam.” — Els Van de Weghe, Studio Duin

2. Voor vakmanschap is er altijd een markt

De aantrekkingskracht van vintage schuilt niet enkel in het ontwerp of in het puur esthetische. Ook de onberispelijke kwaliteit draagt in grote mate bij aan de waarde ervan. Een waarde die bovendien in de toekomst stabiel blijft.

“De stukken die ik zoek, dateren vooral uit de periode na de Tweede Wereldoorlog. In die woelige en ook bedrijvige jaren ’50, ’60 en ’70 kregen kleinere, ambachtelijke meubelmakers het steeds moeilijker door de opkomst van de massaproductie. Met die meubels in serie is functioneel niets mis, maar ik hou van de bijzondere aandacht voor handwerk die een vintage ontwerp boven de middelmaat verheft. Ik krijg bijvoorbeeld vaak stukken en sets van de Gentse fabrikant Van Den Berghe-Pauvers in handen. Elk onderdeel van die meubels is met potlood genummerd in Romeinse cijfers. Zelfs de handtekening van de ambachtsman die eraan gewerkt heeft, staat er nog. Als historicus vind ik zo’n vondsten nog waardevoller. Maar er zijn ook stukken van IKEA van begin jaren ‘50 die volgens ambachtelijke principes vervaardigd zijn. Je hebt dus naast een scherpe blik ook een open geest nodig.”

Het is een misvatting dat vintage per definitie duur is. Er bestaat een breed aanbod met een grote diversiteit aan prijscategorieën. Els bevestigt wel dat er bepaalde kosten verbonden zijn aan de vakkundige herstelling van haar stukken.

“Stoelen van Niels Otto Møller of Hans Wegner worden nu ook nog gemaakt, maar ik zoek liever naar de oude exemplaren. Het design blijft solide, maar hier en daar is wel wat zorg nodig, van een nieuwe ‘paper cord’ zitting tot een nieuwe wollen bekleding. Het doel is telkens om het design in ere te herstellen met kwalitatieve materialen. Eenvoudige dingen doe ik zelf en voor grotere uitdagingen heb ik enkele vakmannen op de sneltoets van mijn telefoon staan. Hun handwerk vergt een zekere investering, want de juiste mensen vinden is geen sinecure, dus dat wordt dan verrekend in de prijs. Vintage koop je natuurlijk niet voor de hype of de trend van het moment; elk stuk heeft niet alleen een rijke geschiedenis, maar ook een mooie toekomst. Je kan er nog jaren van genieten. Dat idee van hergebruik vind ik een grote meerwaarde.”

De juiste stukken vinden en verwerven is ook een vak apart. Liefhebberij alleen is niet voldoende. Je moet contacten leggen, kwaliteit herkennen en weten wat werkt in de markt. Je moet elke dag je grenzen verleggen.

“Netwerken doe ik ook met andere handelaars. Op beurzen ontmoet je elkaar en wissel je tips uit; er heerst totaal geen concurrentiële sfeer, er is eerder bewondering. Het is een community van mensen die dezelfde passie delen. Ik heb ook overzeese contacten, met bijvoorbeeld Amerikanen en Zuid-Koreanen. Zij regelen dan met een groepje een container voor het transport. Geen evidente onderneming, want er komt veel administratie bij kijken. Soms liggen de kosten voor verzending zelfs hoger dan de aankoopprijs van het meubel, maar vintage uit Europa is er heel erg duur. Amerikanen zijn erg gesteld op Deens design, maar houden evengoed van Belgische toppers. Hippe Koreanen komen vaak voor Italiaanse jaren ’80-meubels. Wat ik fijn vind, is dat je bij al die handelaars voelt dat het ook echte liefhebbers zijn. Ze hebben oog voor kwaliteit en komen niet enkel af op bepaalde merken.”

“Van mijn bibliotheek naar mijn loods, vakkennis is mijn kompas.” — Els Van de Weghe, Studio Duin

3. Kijk verder dan liefde op het eerste gezicht

Els heeft van haar passie haar beroep gemaakt, wat ook betekent dat je niet élke ‘coup de foudre’ in de bestelwagen kan laden. Het is belangrijk om aankopen goed af te wegen en daarom houdt ze hart en hoofd in evenwicht.

“Als prille twintiger trok ik al naar veilingen om stukken te kopen. Mijn man en ik hebben onze eerste lonen meteen in de strijd gegooid, maar al gauw stond ons jaren ’30-appartement tot de nok vol art deco – en onze rekening bijna op nul. Het blijft een uitdaging om ratio en emotie in balans te houden. Als historicus koester ik die gevoeligheid voor spullen met een geschiedenis, maar uiteraard moet je erover waken dat je zoektocht ook op zakelijk vlak iets oplevert. De grote klassieke Denen, de relatief onbekende Belgen, de toonaangevende Nederlanders of de Italiaanse gekte van Memphis Milano… Ik heb geen voorkeur; mijn smaak is eclectisch. En dat is goed nieuws voor mijn collectie, want zo staat er in mijn loods voor ieder wat wils.”

Authenticiteit is van doorslaggevend belang bij vintage. Els heeft ondertussen bij wijze van spreken een zesde zintuig ontwikkeld voor vervalsingen. Zo maakt het ze het verschil tussen graag zien en goed kijken.

“Het vereist studie om de herkomst of zelfs de authenticiteit van meubels vast te stellen. Recent kreeg ik toegang tot de persoonlijke bibliotheek van de Gentse meubelontwerper, docent en kunstenaar Jos De Mey; een schat aan literatuur over meubelproductie en interieurontwerp wereldwijd. Elke avond zit ik met mijn neus in de boeken, zo leerrijk en inspirerend! Die kennis scherpt mijn oog voor vervalsingen aan, maar het blijft een uitdaging om alle ontwikkelingen te volgen. Producenten wapenden zich vroeger al tegen namaak via een unieke nummering of door geregeld hun markeringen te veranderen met nieuwe stempels en logo’s – of in het geval van Ligne Roset zelfs met onzichtbare inkt. Maar de vervalsingen blijven opduiken, soms in verrassende gedaantes, maar altijd even frustrerend. De stoelen van Bruno Rey bijvoorbeeld, ooit populair in scholen, restaurants en ziekenhuizen, werden opnieuw op de markt gebracht door Hay. De namaakindustrie springt daar dan op met sluwe reproducties. Zodra bepaalde stukken heel vaak opduiken, kan je dus best waakzaam zijn.”

“Je woning is gemaakt om te leven; maak van je meubels geen museumstukken.” — Els Van de Weghe, Studio Duin

4. Kom binnen, en ga op ontdekking

De grootste investering in een interieur? Tijd. Want in de visie van Els zit harmonie eerder in een bepaald gevoel dan in een uniforme look. Je woning zegt iets over hoe je leeft en wat je belangrijk vindt. Het toont waar je voor staat.

“Ik ben altijd enorm benieuwd met welk stuk uit mijn verzameling klanten een band ontwikkelen. Aan de hand van die persoonlijke connectie kan ik een sfeer bepalen; ik wil geen keuzes opleggen, maar begeleiden en inspireren. Zo gaan we samen op zoek in het aanbod. Een interieur hoeft geen naadloos geheel te vormen qua kleur en textuur. Ik zet graag dingen tegenover elkaar: antiek met hedendaags en vintage. Binnen die schijnbare tegenstellingen schuilt net een zekere eenheid. Het belangrijkste is dat mensen ten volle kunnen genieten van hun interieur; schoonheid geeft voldoening.”

Een woning mag vaak meer zijn dan enkel een aaneenschakeling van kamers. Het is een rustpunt in je dag, en een steunpilaar in je leven. Meubels en decoratie koop je dus best niet in één keer, maar cureer je over de jaren heen.

“De aantrekkingskracht van vintage zit ‘m ook in de opwinding van de vondst. Een tafel, kast of vaas die je niet gauw ergens anders zal aantreffen, toont karakter. Het blijft een object, maar het lijkt een deel van jezelf. Het heeft iets. Materiaal, ontwerp, patina… Een meubelstuk als verlengstuk van je identiteit. Andere mensen ervaren dat bij wagens of kledij. Vintage kopen is bewust kiezen. Maar je moet er wel nog van genieten, niet wegzetten als museumstuk. Wat mij betreft, moet een interieur uitnodigen om op ontdekking te gaan; om curieus rond te kijken. Voor mij hoeft het zeker niet zen te zijn, liever prikkelend of zelfs merkwaardig. Zulke bijzondere stukken vind je niet van vandaag op morgen. Het vraagt geduld, en het geeft geluk.”